Toggle menu

Οίδημα στο γόνατο

Τι είναι το οίδημα στο γόνατο;

Το οίδημα στο γόνατο είναι η συσσώρευση μεγαλύτερης ποσότητας υγρού μέσα ή γύρω από την άρθρωση του γόνατος. Συχνά αποκαλείται «υγρό στο γόνατο», ενώ στην ιατρική μπορεί να περιγράφεται ως αρθρική συλλογή (knee effusion).

Η άρθρωση στο γόνατο περιέχει μικρή ποσότητα αρθρικού υγρού. Αυτό το υγρό βοηθάει στην ομαλή κίνηση του γόνατος και στη σωστή λειτουργία του αρθρικού χόνδρου. Ωστόσο, όταν το γόνατο υποστεί τραυματισμό, κάποια πάθηση ή φλεγμονή, η ποσότητα του υγρού μπορεί να αυξηθεί. Επίσης, μπορεί να συσσωρεύσει και αίμα μέσα στην άρθρωση.

Το οίδημα μπορεί να εμφανιστεί μέσα στην άρθρωση ή στους ιστούς γύρω από αυτήν. Δεν θεωρείται πάθηση, αλλά ένα εύρημα που μπορεί να καταδείξει διαφορετικές αιτίες. Για τον λόγο αυτό, όταν το πρήξιμο επιμένει ή συνοδεύεται από πόνο και περιορισμό της κίνησης, χρειάζεται η επίσκεψη σε ειδικό, ώστε να διερευνήσει την αιτία.

Ποια είναι τα αίτια του οιδήματος στο γόνατο;

Το οίδημα στο γόνατο μπορεί να έχει διάφορες αιτίες. Πιο συγκεκριμένα, μπορεί να εμφανιστεί ξαφνικά, για παράδειγμα μετά από τραυματισμό, ή να αναπτυχθεί σταδιακά λόγω πάθησης ή επαναλαμβανόμενης καταπόνησης του γόνατος. Η εύρεση της αιτίας συμβάλλει και στην κατάλληλη θεραπευτική αντιμετώπιση.

Τραυματισμοί και κακώσεις του γόνατος

Οι τραυματισμοί αποτελούν συχνή αιτία οιδήματος, ιδιαίτερα για τους αθλητές. Ανάλογα με τον μηχανισμό της κάκωσης, ο τραυματισμός μπορεί να επηρεάσει διαφορετικές δομές της άρθρωσης και να οδηγήσει σε συγκέντρωση υγρού.

Συχνές τραυματικές αιτίες είναι:

  • Ρήξη μηνίσκου, η οποία μπορεί να προκαλέσει πόνο, πρήξιμο και περιορισμό της κίνησης.
  • Ρήξη ή κάκωση συνδέσμων, όπως οπίσθιου ή πρόσθιου χιαστού.
  • Εξάρθρωση επιγονατίδας, δηλαδή η επιγονατίδα μετακινείται από τη φυσιολογική της θέση.
  • Κάταγμα σε οστά που συμμετέχουν στην άρθρωση του γόνατος.
  • Αίμαρθρο, δηλαδή συγκέντρωση αίματος εντός της άρθρωσης.

Οστεοαρθρίτιδα και φλεγμονώδεις παθήσεις

Η οστεοαρθρίτιδα του γόνατος μπορεί επίσης να προκαλέσει οίδημα. Πρόκειται για σταδιακή φθορά της άρθρωσης που προκαλεί πόνο, αύξηση του αρθρικού υγρού και δυσκαμψιά.  Μάλιστα, πρόκειται για συχνή αιτία, η οποία συμβαίνει περισσότερο σε μεγαλύτερες ηλικίες.

Παράλληλα, το πρήξιμο μπορεί να σχετίζεται με φλεγμονώδεις ή άλλες παθήσεις, όπως:

  • Ρευματοειδής αρθρίτιδα, η οποία προκαλεί χρόνια φλεγμονή στις αρθρώσεις.
  • Ουρική αρθρίτιδα, η οποία μπορεί να προκαλέσει ξαφνικό και έντονα επώδυνο οίδημα.
  • Σηπτική αρθρίτιδα, δηλαδή λοίμωξη μέσα στην άρθρωση, η οποία χρειάζεται άμεση ιατρική αντιμετώπιση.
  • Θυλακίτιδα, κατά την οποία αναπτύσσεται φλεγμονή σε έναν από τους ορογόνους θυλάκους γύρω από το γόνατο.

Υπέρχρηση και έντονη σωματική δραστηριότητα

Η συνεχής και επαναλαμβανόμενη καταπόνηση μπορεί να προκαλέσει πόνο και οίδημα γύρω από της περιοχή του γόνατος. Παρατηρείται κυρίως σε ανθρώπους που ασχολούνται με αθλήματα, σε δρομείς.

Η υπέρχρηση μπορεί να συνδέεται με ερεθισμό των τενόντων και άλλων δομών από την άρθρωση. Τέλος, το αυξημένο βάρος επιβαρύνει το γόνατο περισσότερο και μπορεί να ενισχύσει συμπτώματα που σχετίζονται με εκφυλιστικές παθήσεις.

Ποια συμπτώματα μπορεί να συνοδεύουν το οίδημα στο γόνατο;

Το οίδημα στο γόνατο μπορεί να συνοδεύεται από πληθώρα συμπτωμάτων, ανάλογα με την αιτία που το προκαλεί. Επίσης, η ένταση και η διάρκειά τους διαφέρει από ασθενή σε ασθενή.

Τα συχνότερα συμπτώματα περιλαμβάνουν:

  • Πόνος, ο οποίος είτε ήπιος είτε πιο έντονος, μπορεί να επιδεινώνεται κατά την κίνηση ή τη φόρτιση του γόνατος.
  • Δυσκαμψία, με δυσκολία στην πλήρη κάμψη ή έκταση της άρθρωσης.
  • Περιορισμό της κίνησης, που μπορεί να δυσκολεύει το περπάτημα ή το ανέβασμα και κατέβασμα σκάλας.
  • Ερυθρότητα και αυξημένη θερμοκρασία στην περιοχή, κυρίως όταν υπάρχει έντονη φλεγμονή ή λοίμωξη.
  • Αίσθημα αστάθειας ή «κλειδώματος» του γόνατος, ιδιαίτερα όταν υπάρχει τραυματισμός σε δομές της άρθρωσης.
  • Δυσκολία στη στήριξη του βάρους στο πάσχον πόδι.

Η παρουσία πυρετού ή γενικής αδιαθεσίας μαζί με ένα πρησμένο, θερμό γόνατο χρειάζεται ιδιαίτερη προσοχή.

Πώς πραγματοποιείται η διάγνωση του οιδήματος στο γόνατο;

Η διάγνωση ξεκινά με τη λήψη του ιατρικού ιστορικού και την κλινική εξέταση του ασθενή. Πιο συγκεκριμένα, ο ορθοπαιδικός εξετάζει πότε παρουσιάστηκε το πρήξιμο, αν είχε προηγηθεί τραυματισμός και ποια άλλα συμπτώματα υπάρχουν. Επιπρόσθετα, αξιολογεί το εύρος κίνησης, τη σταθερότητα της άρθρωσης, την παρουσία υγρού στο γόνατο.

Ανάλογα με τα ευρήματα, μπορεί να χρειαστούν απεικονιστικές εξετάσεις, όπως:

  • Ακτινογραφία: έλεγχος των οστών, πιθανών καταγμάτων ή αλλοιώσεων που σχετίζονται με οστεοαρθρίτιδα.
  • Υπερηχογράφημα: αξιολόγηση της συγκέντρωσης υγρού και ορισμένων δομών γύρω από την άρθρωση.
  • Μαγνητική τομογραφία: λεπτομερέστερος έλεγχος των μηνίσκων, των συνδέσμων, του χόνδρου και άλλων μαλακών μορίων.

Πώς αντιμετωπίζεται το οίδημα στο γόνατο;

Η αντιμετώπιση του οιδήματος στο γόνατο εξαρτάται από την αιτία που το προκαλεί. Ο ορθοπαιδικός λαμβάνοντας υπόψη του τη διάγνωση, καταλήγει στην κατάλληλη προσέγγιση για τον κάθε ασθενή.

Συντηρητική αντιμετώπιση

Σε αρκετές περιπτώσεις, η αρχική αντιμετώπιση είναι συντηρητική. Ανάλογα με την αιτία, μπορεί να περιλαμβάνει:

  • Περιορισμό δραστηριοτήτων και ανάπαυση, ώστε να μειωθεί προσωρινά η καταπόνηση της άρθρωσης.
  • Παγοθεραπεία, κυρίως μετά από οξύ τραυματισμό, για τον περιορισμό του πόνου και του οιδήματος.
  • Ανύψωση του ποδιού και ελαστική περίδεση, όταν αυτές ενδείκνυνται.
  • Φυσικοθεραπεία, με ασκήσεις που βοηθούν στην αποκατάσταση της κινητικότητας, της μυϊκής δύναμης και της λειτουργίας του γόνατος.
  • Φαρμακευτική αγωγή, όπως αναλγητικά ή αντιφλεγμονώδη φάρμακα, εφόσον τα συστήσει ο γιατρός.

Επεμβατική ή χειρουργική αντιμετώπιση

Στις περιπτώσεις που η συντηρητική θεραπεία δεν λειτουργεί για την αντιμετώπιση, υπάρχει και διαφορετική προσέγγιση. Πιο συγκεκριμένα, η αρθροκέντηση αποτελεί αφαίρεση υγρού από την άρθρωση, με αποτέλεσμα να βοηθά τόσο στη διάγνωση όσο και στην ίδια τη θεραπεία του ασθενούς.

Σε περιπτώσεις ενδαρθρικής βλάβης, όπως ορισμένες ρήξεις μηνίσκου ή χόνδρινες βλάβες, ο ορθοπαιδικός μπορεί να πραγματοποιήσει την αρθροσκόπηση γόνατος. Σε παθήσεις προχωρημένου επιπέδου, η χειρουργική θεραπεία καθορίζεται από το πρόβλημα και τη συνολική κατάσταση της άρθρωσης.

 

Ο Ορθοπαιδικός Χειρουργός Βασίλειος Ζάχος, Διευθυντής του Τμήματος Ανακατασκευής Αρθρώσεων Ελάχιστης Επεμβατικότητας και Αρθροσκόπησης (Euroclinic Arthro-MIS) στην Ευρωκλινική Αθηνών, διαθέτει πολυετή εμπειρία στη διάγνωση και αντιμετώπιση παθήσεων και κακώσεων του γόνατος. Εάν παρουσιάζετε επίμονο ή επαναλαμβανόμενο οίδημα στο γόνατο, η σωστή διερεύνηση μπορεί να εντοπίσει την αιτία και να καθορίσει την κατάλληλη θεραπεία. Επικοινωνήστε με τον ιατρό και προγραμματίστε το ραντεβού σας για εξατομικευμένη ορθοπαιδική αξιολόγηση.